İçindekiler
Bu yazıyı okuyorsanız muhtemelen benim birkaç ay önceki halimdesiniz. Güneş paneli fikri aklınıza yatıyor ama bir sürü soru işareti var kafanızda. “Gerçekten işe yarıyor mu? Bu kadar para değer mi? Doğru karar mı veriyorum?” Hepsini düşünüyorsunuz, gece yatağa yattığınızda bile kafa yoruyorsunuz. Biliyorum çünkü ben de aynısını yaşadım.
Size bu yazıda kafanızdaki tüm soruları tek tek ele alacağım. Teknik terimlerle sizi bunaltmayacağım, satış konuşması yapmayacağım. Sadece bir arkadaşınız olarak sizinle dertleşeceğim.
“Gerçekten Faturalar Düşüyor mu?”
Bu en çok sorulan soru. İnternette herkes “faturalar yarıya düştü, çok memnunum” yazıyor ama acaba gerçek mi? Yoksa firma reklamları mı bunlar?
Ben kendi deneyimimden söyleyeyim: Evet, gerçekten düşüyor. Ama burada dikkat edilmesi gereken şeyler var. Faturanızın ne kadar düşeceği birçok faktöre bağlı:
Evinizin konumu önemli. Güneye bakan bir çatınız varsa üretim daha yüksek olur. Kuzey bakan çatıda verim düşer. Ağaçlar, binalar gölge yapıyorsa bu da etkiler.
Tüketiminiz önemli. Eğer gündüz evde değilseniz ve tüketimi akşam yapıyorsanız, ürettiğiniz elektriği direkt kullanamıyorsunuz. Bu durumda tasarruf oranı değişir.
Kurduğunuz sistem büyüklüğü önemli. Çok küçük sistem kurarsanız fatura çok düşmez. Çok büyük kurarsanız fazla üretim olur ama karşılığını alamazsınız.
“O Kadar Para Vermek Mantıklı mı?”
150.000-200.000 TL ciddi bir para. Bu parayla tatile gidersiniz, araba alırsınız, ev eşyası yenilersiniz. Neden çatıya döşeyesiniz ki?
Şimdi birlikte düşünelim. Aylık 1.500 TL elektrik faturası ödüyorsanız, yılda 18.000 TL eder. Beş yılda 90.000 TL, on yılda 180.000 TL. Üstelik elektrik her yıl zamlanıyor. Beş yıl sonra fatura belki 3.000 TL olacak.
Güneş paneli koyduğunuzda ise 25 yıl boyunca güneşten ücretsiz elektrik üretiyorsunuz. İlk 8-10 yılda yatırımınızı geri alıyorsunuz, sonraki 15 yıl tamamen kâr. Bu açıdan bakınca aslında en kârlı yatırımlardan biri.
Bir de şu açıdan düşünün: O parayla araba alsanız, 5 yıl sonra arabanın değeri yarıya düşer. Güneş paneliniz ise 25 yıl boyunca elektrik üretmeye devam eder.
“Şimdi mi Kursam, Biraz Beklesem mi?”
Bu soru çok kişinin aklını kurcalıyor. “Belki fiyatlar düşer, belki teknoloji gelişir” diye düşünüyorsunuz. Ben de aynısını düşündüm ve bir yıl bekledim. Sonra ne oldu biliyor musunuz?
Panel fiyatları biraz düştü evet. Ama elektrik fiyatları yüzde 50 arttı. Sonuçta beklediğim bir yılda faturalara fazladan 10.000 TL verdim. Yani beklemenin bir maliyeti var.
Teknoloji gelişiyor, bu doğru. Ama şu anki teknoloji de gayet iyi. Paneller 25 yıl boyunca verimli çalışıyor. Çok büyük bir devrim olmadığı sürece beklemenin mantığı yok.
Benim tavsiyem: Araştırmanızı yapın, kararınızı verin ve çok beklemeyin. Her beklediğiniz ay, faturalara para akıtmaya devam ediyorsunuz.
“Ya Arıza Çıkarsa?”
Bu korku çok yaygın. “Ya paneller bozulursa? Ya sistem çalışmazsa? Çatıda bir şey olursa ne yaparım?” Hepsi makul sorular.
Şunu bilmeniz gerekiyor: Güneş panellerinin hareketli parçası yok. Motor yok, pervane yok, aşınan parça yok. Sadece güneş ışığını elektriğe çeviren düz bir plaka. Bu yüzden arıza olasılığı çok düşük.
Peki hiç arıza olmaz mı? Olabilir. İnverter denilen cihaz (panellerin ürettiği elektriği eve uygun hale getiren cihaz) bazen sorun çıkarabilir. Ama iyi firmalar 10-15 yıl garanti veriyor. Garanti süresinde sorun çıkarsa ücretsiz değiştiriyorlar.
Bir de şunu söyleyeyim: Ben iki yıldır kullanıyorum, tek bir arıza yaşamadım. Komşum üç yıldır kullanıyor, o da sorun yaşamamış. Tabii hiçbir şey yüzde yüz garanti değil ama risk oldukça düşük.
“Çatım Uygun mu?”
Bu soruyu cevaplamak için birkaç şeye bakmanız gerekiyor:
Çatınız ne tarafa bakıyor? Güney, güneydoğu veya güneybatı ideal. Doğu ve batı da idare eder. Kuzey bakıyorsa verim düşük olur ama tamamen imkansız değil.
Çatınızda gölge yapan engel var mı? Yüksek ağaçlar, bitişik bina, baca gibi şeyler gölge yapar ve üretimi düşürür. Firmalar geliştikleri keşifte bunu analiz ederler.
Çatınızın durumu nasıl? Kiremitler sağlam mı, çatı su sızdırıyor mu? Panel kurmadan önce çatı tamiri gerekebilir. Bu ek maliyet demek.
Çatınız yeterince büyük mü? Ortalama bir ev için 30-50 metrekare çatı alanı gerekiyor. Daha küçük çatılarda daha az panel takılır, üretim de az olur.
En doğrusu birkaç firmayı aramanız ve ücretsiz keşif istemenizdir. Gelirler, çatıya bakarlar, size net bilgi verirler.
“Hangi Firmaya Güveneyim?”
Bu gerçekten zor bir soru. Piyasada yüzlerce firma var. Bazıları profesyonel, bazıları “bugün burada yarın yok”. Nasıl ayırt edeceksiniz?
Birkaç tavsiyem var:
En az üç firmadan teklif alın. Fiyatları ve sundukları hizmeti karşılaştırın. En ucuz her zaman en iyi değildir.
Referans isteyin. İyi firmalar daha önce kurulum yaptıkları müşterilerin iletişim bilgilerini verir. Arayın, sorun, memnunlar mı öğrenin.
Garanti sürelerine bakın. Panel garantisi, inverter garantisi, işçilik garantisi ayrı ayrı ne kadar? Uzun garanti veren firma arkasında duruyordur.
Firmanın geçmişine bakın. Kaç yıldır bu işi yapıyorlar? Sosyal medyada, forumlarda ne yazıyorlar? Kötü yorumlar var mı?
Sözleşmeyi dikkatli okuyun. Ne dahil, ne değil? Ek masraflar var mı? Her şey yazılı olsun.
“Kiracıysam Ne Olacak?”
Bu durumda işler biraz karışık. Kiracı olarak çatıya kurulum yapmanız zor çünkü ev sahibinin izni gerekiyor. Ayrıca taşındığınızda sistemi söküp götürmeniz pratik değil.
Ama umutsuz değilsiniz. Balkon tipi küçük sistemler var. Bunlar takılıp sökülebilir, taşındığınızda götürebilirsiniz. Büyük sistemler kadar tasarruf sağlamaz ama hiç yoktan iyidir.
Bir diğer seçenek: Ev sahibinizle konuşun. Belki o da ilgilenir ve maliyeti paylaşırsınız. Ya da kiranızdan düşülmesi şartıyla siz kurarsınız. Yaratıcı çözümler bulunabilir.
“Apartman Dairesinde Yaşıyorum”
Apartman dairesinde güneş paneli zor ama imkansız değil. Birkaç seçenek var:
Ortak çatı kullanımı: Apartman yönetimiyle konuşup çatıya ortak sistem kurulabilir. Üretilen elektrik dairelere bölünür. Ama bu herkesin onayını gerektirir, genelde zor oluyor.
Balkon sistemleri: Balkonunuza küçük paneller takabilirsiniz. 1-2 kW’lık sistemler balkon korkuluğuna monte edilebilir. Büyük tasarruf sağlamaz ama elektrik faturanızda bir miktar düşüş olur.
Teras katı: Eğer teras katında oturuyorsanız ve terasınız size aitse, oraya sistem kurabilirsiniz.
“Kış Aylarında Ne Olacak?”
Bu haklı bir endişe. Kışın güneş daha az, günler daha kısa. Dolayısıyla üretim düşüyor. Bunu inkar eden yok.
Ama şunu bilmeniz gerekiyor: Kışın üretim sıfır olmuyor. Bulutlu bir kış gününde bile bir miktar üretim var. Güneşli bir kış gününde ise üretim gayet iyi olabiliyor.
Önemli olan yıllık toplama bakmak. Yaz aylarında yüksek üretim, kış aylarında düşük üretim. Yıllık ortalama alındığında dengeli bir tablo çıkıyor.
Ben iki kış geçirdim panellerimle. Evet, kış faturaları yaz kadar düşük değil. Ama panelsiz dönemle karşılaştırınca yine önemli bir tasarruf var.
Kararınızı Nasıl Verirsiniz?
Uzun uzun yazdım ama sonuçta karar sizin. Size şunu söyleyebilirim: Ben bu kararı verdim ve pişman değilim. Çevremde kurmuş onlarca kişi var, hiçbiri pişman değil.
Ama herkesin durumu farklı. Eviniz, tüketiminiz, bütçeniz, beklentileriniz farklı. Bu yüzden:
Önce araştırın. Birkaç firma çağırın, teklif alın, sorularınızı sorun.
Sonra hesaplayın. Yatırım maliyeti, beklenen tasarruf, amorti süresi. Rakamlar mantıklı mı?
Son olarak içinize danışın. Rakamlar iyi görünüyor ama içiniz rahat mı? Bir tereddüt varsa biraz daha bekleyin, düşünün.
Bu yazı umarım kafanızdaki bazı soruları cevaplamıştır. Hâlâ sorularınız varsa, yorumlarda sorabilirsiniz. Bu yolda yalnız değilsiniz, hepimiz aynı kararı vermek zorunda kaldık. Kolay gelsin!